ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา คำว่า DataOps กลายเป็นคำที่ถูกพูดถึงอย่างมากในโลกของ Data และ Digital Transformation แต่เมื่อบริบทถูกย้ายมาอยู่ในโรงงานอุตสาหกรรม
นี่คือจุดที่ Industrial DataOps และ ซอฟแวร์สำหรับทำ DataOps ในโลกอุตสาหกรรมเข้ามามีบทบาท
บทความนี้จะพาไปรู้จักแนวคิด Industrial DataOps พร้อมแนะนำ Software DataOps ที่ถูกใช้งานจริงในโรงงาน ได้แก่ HighByte, Ignition และ N3uron ซึ่งทำหน้าที่มากกว่าแค่การทำ Dashboard แต่เป็น “โครงสร้างข้อมูลกลางของโรงงาน”
DataOps คืออะไร (และทำไมโรงงานถึงต้องสนใจ)
DataOps คือ แนวคิดและกระบวนการจัดการข้อมูลตั้งแต่ต้นทางจนถึงปลายทาง
ตั้งแต่การดึงข้อมูล → จัดรูปแบบ → ตรวจสอบคุณภาพ → ส่งต่อให้ระบบอื่นใช้งาน
ในโลก IT DataOps มักหมายถึงการจัดการข้อมูลจาก
Database
Application
Cloud Service
แต่ในโรงงาน ข้อมูลไม่ได้เริ่มจาก Database แล้วทำ DataOps เริ่มจากตรงไหน? มันเริ่มจาก PLC, Sensor, Machine, Power Meter ซึ่งมีลักษณะข้อมูลที่แตกต่างอย่างสิ้นเชิง นี่คือเหตุผลที่ Industrial DataOps ต้องใช้ โปรแกรมทำ DataOps ที่ออกแบบมาเพื่อโลก OT โดยเฉพาะ
โครงสร้าง Industrial DataOps ที่ควรมี

Industrial DataOps ที่ดี มักมีโครงสร้าง 4 ชั้นหลัก
Data Source (OT Layer)
เครื่องจักร, PLC, Sensor, Power Meter
Data Collection & Edge Layer
Gateway, Edge Computer ทำหน้าที่ดึงและแปลง Protocol
Data Management Layer
จุดสำคัญที่สุดของ Software DataOps
ใช้จัดโครงสร้างข้อมูล, Context, Data Model, UNS
Data Consumption Layer
Dashboard, MES, ERP, BI, AI, Report
ซอฟแวร์กลุ่ม Industrial DataOps จะอยู่ตรง Layer 2–3 เป็นหลัก
แนะนำซอฟแวร์สำหรับทำ DataOps ในโรงงานอุตสาหกรรม
1. HighByte – Industrial DataOps Platform โดยตรง

HighByte คือซอฟแวร์ที่ถูกออกแบบมาเพื่อทำ Industrial DataOps โดยเฉพาะ
จุดเด่นของ HighByte:
ทำ Contextualization ให้ข้อมูลจากเครื่องจักร
สร้าง Data Model กลางของโรงงาน
รองรับแนวคิด Unified Namespace (UNS)
แยก Data Logic ออกจาก Dashboard และ Application
HighByte เหมาะกับโรงงานที่ต้องการ
ส่งข้อมูลไปหลายระบบ (MES, ERP, Cloud, AI)
ลดการผูกข้อมูลกับ Vendor ใด Vendor หนึ่ง
วางรากฐาน Data Management Software ระยะยาว
ถ้าถามว่า โปรแกรมทำ DataOps ตัวไหน “ตรงตำรา” ที่สุด
HighByte คือคำตอบนั้น
2. Ignition – มากกว่า SCADA คือ Data Platform

หลายคนรู้จัก Ignition ในฐานะ SCADA
แต่ในมุม DataOps, Ignition คือ Software DataOps ที่ทรงพลังมาก
บทบาทของ Ignition ใน DataOps:
ดึงข้อมูลจาก PLC ได้แทบทุกยี่ห้อ
มี Historian สำหรับเก็บข้อมูลระยะยาว
สร้าง Data Model ผ่าน Tag Structure
เป็นศูนย์กลางข้อมูลระหว่าง OT → IT
Ignition เหมาะกับโรงงานที่:
ต้องการเริ่ม DataOps จากหน้างานจริง
อยากได้ทั้ง Monitoring + Data Management
ต้องการ Platform เดียวที่ต่อยอดได้ยาว
ในหลายโครงการ Ignition มักทำหน้าที่เป็น
Core Data Management Software ของโรงงาน
3. N3uron – Lightweight แต่ DataOps-ready

N3uron คือ Software DataOps Lightweight (ใช้งานได้ทันที รวดเร็ว)
จุดเด่นของ N3uron:
ทำงานบน Edge ได้ดี
Protocol Conversion เก่งมาก (OPC UA, MQTT, Modbus)
เหมาะกับการทำ UNS และ Data Pipeline
ใช้ Resource น้อย ติดตั้งง่าย
N3uron เหมาะกับ:
โรงงานที่ต้องการเริ่ม DataOps แบบค่อยเป็นค่อยไป
โครงการ Edge + Cloud
การทำ Data Gateway กลางของโรงงาน
ในเชิง วิธีทำ DataOps N3uron มักถูกใช้เป็นจุดเริ่มต้นของ Data Flow ที่ดี
วิธีทำ DataOps ในโรงงาน: ควรเริ่มจากอะไร

ถ้าโรงงานกำลังมองหาวิธีทำ DataOps อย่างเป็นระบบ
ลำดับที่แนะนำคือ
เริ่มจาก จัดโครงสร้างข้อมูล ไม่ใช่ Dashboard
เลือก ซอฟแวร์สำหรับทำ DataOps ที่เข้าใจ OT
สร้าง Data Model กลาง ที่ทุกระบบใช้ร่วมกัน
ค่อยต่อ Dashboard, MES, ERP, AI ทีหลัง
โรงงานที่เริ่มจาก Step นี้
จะขยายระบบได้เร็วกว่า และต้นทุนระยะยาวต่ำกว่าอย่างชัดเจน
สรุป: DataOps ที่ดี เริ่มจาก Software ที่ใช่
Industrial DataOps ไม่ใช่ Buzzword
แต่เป็น “โครงสร้างพื้นฐาน” ของโรงงานยุคดิจิทัล
ไม่ว่าจะเลือกใช้
HighByte สำหรับ Data Context & UNS
Ignition เป็น Core Data Platform
N3uron สำหรับ Edge & Data Pipeline
หัวใจสำคัญคือ
Data ต้องถูกจัดการอย่างเป็นระบบ ก่อนจะถูกนำไปแสดงผล
Dashboard สวยแค่ไหน ก็ไม่ช่วย ถ้า Data ข้างหลังยังปนกันมั่ว
และนี่คือเหตุผลที่ ซอฟแวร์สำหรับทำ DataOps กำลังกลายเป็นหัวใจของ Smart Factory อย่างแท้จริง